XX ԴԱՐԻ ԼԵԶՎԱԲԱՆԱԿԱՆ ԵՐԵՔ ՀԱՅԵՑԱԿԱՐԳԻ ՀԱՄԱՌՈՏ ՇԱՐԱԴՐԱՆՔՈՒՄ ԱՌԱՆՑ ՀԱԿԱՍՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՔՆՆԱՐԿՈՒՄ
DOI-:
https://doi.org/10.24234/scientific.v1i44.49Հիմնաբառեր-:
գեղագիտական իդեալիզմ, գեղագիտական ռեսուրսներ, լեզվի շարժընթաց, ժեստերի լեզու, հուշող լեզու, համակարգային հավասարակշռություն, լեզվական հմտություններՎերացական
Հոդվածում քննարկվում է լեզվի հետևողականության և գեղագիտության վերաբերյալ հարցերը` համեմատելով 20-րդ դարի երեք նշանավոր լեզվաբանների տեսակետները: Լեզվական տրանսֆորմացիայի շարունակականության մասին նրանց դատողություններն առանձնանում են իրենց ինքնատիպությամբ՝ լեզվի համակարգի խնդիրների ու նորմերի առումով։ Չնայած Կ.Ֆոսլերը, Է.Կոսերիուն և Ռ.Ա. Բուդագովը տարբեր կերպ են հասկանում լեզվի գեղագիտական գործառույթը, այդուհանդերձ, նրանց հայացքները միավորվում են լեզվի նորմով: Երեք անկախ լեզվական ուսմունքների համեմատությունը ներկայացված է որպես յուրատեսակ քննարկում՝ առանց հակասությունների համակարգի և նորմայի վերլուծության, լեզվի գեղագիտության և լեզվական ձևի։ Լեզվական նորմի փոփոխությունը ցանկացած ազգային լեզվի անխուսափելի գործընթաց է և հստակ տեսանելի է ֆունկցիոնալ մակարդակում։ Հետևաբար, նորմը փոխելու մեխանիզմները կախված չեն լեզվի և դրա մակարդակների համակարգային բնույթի ճանաչումից կամ չճանաչումից, այլ խիստ փոխկապակցված են լեզվի գեղագիտական գործառույթի հետ։ Լեզվի գեղագիտական գործառույթն ինքնին հետաքրքրում է լեզվաբաններին, հատկապես, երբ ժամանակների փոփոխության ընթացքում տեղի են ունենում էական տեղաշարժեր լեզվական նորմի կարծրատիպային ընկալման առումով:
Հղումներ
Budagov, R.A. (2001). YAzyk i rech' v krugozore cheloveka (Language and speech in the human horizon). Moskva: Dobrosvet.
Koseriu, E. (2001). Sinhroniya, diahroniya i istoriya (problema yazykovogo izmeneniya) (Synchrony, diachrony and history (the problem of language change). (Vol. 2). Moskva: Editorial URSS.
Priorova, I.V. (2011). Vzaimodejstvie paradigmatiki i sintagmatiki v russkom yazyke (na primere svojstv i funkcij nesklonyaemyh imen) (Interaction of paradigmatics and syntagmatics in the Russian language (by the example of properties and functions of indeclinable names). Astrahan': AGU.
Priorova, I.V. (2014). K voprosu ob estetike slova i kreative mysli: ot Pushkina do … (To the question of the aesthetics of the word and the creativity of thought: from Pushkin to. .) Aktual'nye Problemy Sovremennogo YAzykoznaniya I Metodiki Prepodavaniya YAzyka, 189–194.
Priorova, I.V. (2015). Stilistika v koncepcii esteticheskogo idealizma HKH veka (Stylistics in the concept of aesthetic idealism of the twentieth century). Stilistika Segodnya I Zavtra: Materialy IV Mezhdunarodnoj Nauchnoj Konferencii, 474–478.
Priorova, I.V. (2016). R.A. Budagov o strukture, norme i estetike yazyka v dialoge s E. Koseriu i K. Fosslerom (R.A. Budagov on the structure, norm and aesthetics of language in dialogue with E. Coseria and K. Vossler). Tekst, Struktura I Semantika, 87–96.
Fossler, K. (1910). Grammatika i istoriya yazyka (k voprosu ob otnoshenii mezhdu «pravil'nym» i «istinnym» v yazykovedenii) (Grammar and the history of language (on the question of the relationship between "correct" and "true" in linguistics). (Vol. 1). Moskva: Logos.
Ներբեռնումներ
Հրապարակված
Թողարկում
Բաժին
Արտոնագհր
Copyright (c) 2023 Հեղինակ և ամսագիր
Այս աշխատանքն արտոնագրված է որպես a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
